Trong cơ cấu thu, thu nội địa đạt 73.540,1 tỷ
đồng, bằng 98,47% dự toán và tăng tới 35,53% so với cùng kỳ năm 2024, cho thấy
sức bật mạnh mẽ của các hoạt động sản xuất, kinh doanh và dịch vụ trong nước. Thu
từ hoạt động xuất nhập khẩu đạt 56.161,8 tỷ đồng, bằng 84,33% dự toán, tăng
25,41%. Với tiến độ này, nhiều khả năng Hải Phòng sẽ sớm hoàn thành và vượt chỉ
tiêu thu ngân sách năm 2025.
Quốc hội đã ban hành Nghị
quyết số 226, cho phép thành phố Hải Phòng áp dụng các cơ chế, chính sách về
tài chính ngân sách. Đây được xem là động lực tài chính quan trọng, tạo đà để địa
phương 'đầu tàu' khu vực phía Bắc phát triển bền vững.
Dự
án xây dựng cầu Nguyễn Trãi - một trong những dự án được thành phố bổ sung nguồn
đầu tư từ chính sách "thưởng vượt thu ngân sách"
Cuối tháng 12 năm 2024,
thành phố Hải Phòng chính thức khởi công xây dựng cầu Nguyễn Trãi - một trong
những công trình giao thông cấp đặc biệt có quy mô lớn nhất khu vực. Đây là dự
án nhóm A, có tổng mức đầu tư hơn 6.200 tỷ đồng, gồm 4 làn xe cơ giới, thiết kế
dây văng với chiều dài gần 1.500 m. Nhịp giữa cầu dài 300 m - rộng nhất trong số
các cây cầu tại Hải Phòng, với hai trụ tháp cao 111 m mô phỏng hình ảnh cánh buồm
vươn khơi, thể hiện khát vọng phát triển vươn ra biển lớn của thành phố. Dự án
được bố trí từ ngân sách địa phương, trong đó có phần nguồn lực bổ sung từ
chính sách “thưởng vượt thu ngân sách” theo Nghị quyết 35/2021/QH15. Hiện các
nhà thầu đang đẩy nhanh tiến độ thi công, dự kiến đưa vào sử dụng năm 2027.
Một công trình khác cũng được bổ sung vốn từ
chính sách này là cầu Bến Rừng - nối đôi bờ sông Đá Bạch giữa phường Thủy
Nguyên (thành phố Hải Phòng) và xã Quảng Yên (tỉnh Quảng Ninh). Dự án hoàn
thành vào tháng 7 năm 2024 với tổng vốn gần 2.000 tỷ đồng, dài hơn 1.865 m, gồm
4 làn xe cơ giới và 2 làn hỗn hợp. Cầu Bến Rừng không chỉ tạo điều kiện thuận lợi
cho giao thông liên vùng giữa hai địa phương Hải Phòng - Quảng Ninh mà còn giúp
hoàn thiện mạng lưới giao thông vùng kinh tế trọng điểm Bắc Bộ, mở rộng không
gian phát triển mới, thúc đẩy du lịch và dịch vụ của hai địa phương.
Không chỉ tập trung cho các công trình hạ tầng
lớn, chính sách “thưởng vượt thu” còn được thành phố sử dụng hiệu quả vào lĩnh
vực an sinh. Năm 2022, Hải Phòng bổ sung 30 tỷ đồng ủy thác qua Ngân hàng Chính
sách xã hội để cho vay tạo việc làm. Từ nguồn vốn này, hàng trăm lao động được
hỗ trợ học nghề, duy trì và mở rộng sản xuất, kinh doanh, thực hiện tốt chính
sách an sinh theo Nghị định của Chính phủ.
Nghị quyết số
35/2021/QH15 của Quốc hội quy định một số cơ chế, chính sách đặc thù cho Hải
Phòng, trong đó có cơ chế tài chính - ngân sách. Theo đó, thành phố được thưởng
70% số thu ngân sách vượt dự toán, nhất là từ hoạt động xuất nhập khẩu (không
bao gồm thuế giá trị gia tăng). Đây là nguồn tài chính bổ sung quan trọng giúp
thành phố có thêm điều kiện thực hiện các mục tiêu tại Nghị quyết số 45 của Bộ
Chính trị về xây dựng và phát triển Hải Phòng đến năm 2030, tầm nhìn đến 2045.
Ngay khi nghị quyết có hiệu lực, thành phố
chỉ đạo quyết liệt các sở, ngành, địa phương tăng cường quản lý thu, chống thất
thu và xử lý nợ đọng thuế. Đồng thời, hỗ trợ doanh nghiệp tháo gỡ khó khăn,
phát triển sản xuất, kinh doanh, từ đó gia tăng nguồn thu cho ngân sách. Từ kết
quả đó, năm 2021 và 2022, Hải Phòng được Trung ương thưởng vượt thu ngân sách tổng
cộng 2.711,6 tỷ đồng. Từ nguồn thưởng vượt thu này, thành phố bổ sung vốn cho
hàng loạt dự án cấp bách, quan trọng cần đẩy nhanh tiến độ và bổ sung nguồn ủy
thác qua Ngân hàng Chính sách xã hội. Cụ thể, năm 2021, thành phố bổ sung 1.742
tỷ đồng nguồn vốn đầu tư công, bổ sung 43 tỷ đồng nguồn vốn ủy thác qua Chi
nhánh Ngân hàng Chính sách xã hội thành phố để cho vay giải quyết việc làm. Năm
2022, bổ sung 896,6 tỷ đồng nguồn vốn đầu tư công và bổ sung 30 tỷ đồng nguồn vốn
ủy thác qua Chi nhánh Ngân hàng Chính sách xã hội thành phố để cho vay giải quyết
việc làm.
Theo đồng
chí Phạm Mạnh Cường, Chi cục trưởng Chi cục Hải quan khu vực 3, thu ngân sách từ
xuất nhập khẩu tại Hải Phòng trong các năm qua liên tục vượt chỉ tiêu, đóng góp
quan trọng vào nguồn thu ngân sách Trung ương và giúp thành phố đủ điều kiện nhận
thưởng, từ đó đầu tư trở lại cho thành phố.
Tại Kỳ họp thường lệ giữa năm 2025 HĐND
thành phố khóa 16, thành phố đặt mục tiêu thu ngân sách năm 2025 đạt hơn
165.000 tỷ đồng, vượt 11,9% so với dự toán Trung ương giao. Trong đó, thu nội địa
khoảng 83.000 tỷ đồng; thu từ xuất nhập khẩu khoảng 75.000 tỷ đồng. Nếu đạt mục
tiêu này, Hải Phòng sẽ có thêm hàng nghìn tỷ đồng từ chính sách thưởng vượt thu
để tiếp tục đầu tư phát triển.
Trước đó, tại Kỳ họp thứ 9, Quốc hội khóa 15
thông qua Nghị quyết 226/2025 về thí điểm một số cơ chế, chính sách đặc thù
phát triển thành phố Hải Phòng. Nghị quyết thay thế cho Nghị quyết 35/2021.
Trong số 6 nhóm chính sách đặc thù được Quốc hội phê chuẩn, việc cho phép áp dụng
các cơ chế, chính sách về tài chính ngân sách tại thành phố được xem là điểm nhấn
mang tính đột phá, là đòn bẩy, khơi thông nguồn tăng trưởng của thành phố.
Theo đó, ngân sách Trung ương sẽ bổ sung có
mục tiêu cho Hải Phòng 70% số tăng thu từ hoạt động xuất nhập khẩu (không bao gồm
thuế giá trị gia tăng). Đây là khoản “thưởng vượt thu” có ý nghĩa lớn về tài
chính, đồng thời khuyến khích thành phố tích cực tăng thu ngân sách, đóng góp
nhiều hơn cho ngân sách Trung ương. Nguồn lực tài chính dồi dào này sẽ tạo điều
kiện để Hải Phòng tiếp tục đầu tư mạnh vào hạ tầng kinh tế kỹ thuật, an sinh xã
hội, góp phần thúc đẩy tăng trưởng kinh tế của thành phố và vùng đồng bằng sông
Hồng./.
Nguồn:
Báo và Phát thanh, Truyền hình Hải Phòng